Halk Ozanları
Aşık Ummani
Posof’un Sarıçiçek (Hertuz) köyünde doğdu. Asıl adı Kurşun Saraç'tır. İlkokulu doğduğu yerin yakınındaki Kayınlı (Şulgavur) köyünde okudu.
Aşıklık geleneği ve şiire küçük yaşlarda ilgi duymaya başladı. Ancak 15 yaşlarında bir kış köyüne dönerken yolda tipiye tutulup bayıldı. Gördüğü rüyada bazı dervişler Melahat adlı bir kıza elma soydurarak kendisine yedirdiler. Bu rüyadan sonra şiir söylemeye başladı. Bu dönemden itibaren köylerine gelip giden aşıklar aracılığıyla da kendini geliştirip bağlama çalmayı öğrendi ve kısa sürede yörede adını duyurdu.
Özellikle kendi yöresi başta olmak üzere, Ardahan, Artvin, Kars çevresinde uzun yıllar dolaşarak dönemin birçok bilinen aşığıyla karşılaştı.
1960 yılında önce Selim’e yerleşti. Yaklaşık 14 yıl burada yaşadıktan sonra 1974 yılında Bursa'nın Kestel ilçesi Burhaniye köyüne göçtü.
Uzun yıllar Konya Aşıklar Bayramı'na da katılan Aşık Ummani hem burada hem de değişik yarışmalarda birçok ödül aldı.
1984'te Adapazarı'nda Aşık Deryami ile yaptığı bir karşılaşma sırasında öldü ve Burhaniye köyünde toprağa verildi.
Şiirleri
- Edebiyatta
- Hayatta cihanı gezdim dolaştım,
- Lütf-i ihsan buldum edebiyatta.
- Uykudan gözümü açtıkça açtım,
- Lâl-i mercan buldum edebiyatta.
- Devrettim gündüzü gecelerimden,
- İzahat eyledim hecelerimden,
- Profesör doktor hocalarımdan,
- Kâmil insan buldum edebiyatta.
- ÜMMANİ CAN der ki dolaştım biraz,
- Gamsız idim gama ulaştım biraz,
- Münevverleri var konuştum biraz,
- İlim irfan buldum edebiyatta.
- Demiş
- Bu gün sevdiğimden bir nağme aldım,
- Gözyaşıyla selam yazarım demiş.
- Yeniden gönlümü efkâra saldım,
- Dem be dem bağrımı ezerim demiş.
- Niçin terk eyledin peşimi benim,
- Bıraktın sevdaya başımı benim,
- Hasiret gözümden yaşımı benim,
- Akıtır gün be gün süzerim demiş.
- Sarardı çiçeğin güllerin senin,
- Daha ulaşamaz ellerin senin,
- Nice yıl bekledim yolların senin,
- Ah u figan ile gezerim demiş.
- Hele benden sonra yaşarsa eğer,
- Dağların ardına aşarsa eğer,
- ÜMMANİ buraya düşerse eğer,
- Ziyaret eylesin mezarım demiş.
- Gözlerin
- Fikir aynasında bir güzel gördüm,
- Yakar iflah etmez beni gözlerin.
- Huri melek midir soyunu sordum,
- Uğruna yandırır canı gözlerin.
- Bu nağmeyi verdiğimden bu yana,
- Güllerini derdiğimden bu yana,
- Yar yüzünü gördüğümden bu yana,
- Süzer damarımdan kanı gözlerin.
- Bulunmaz derdime çare yandırır,
- Bir günümü yüz bin zara yandırır,
- Ölünceye kadar nara yandırır,
- Görebilsem değil fani gözlerin.
- Yar hasretin ciğerimi dağlıyor,
- Gözüm yar gözüne gönül bağlıyor,
- Aşığımdır ÜMMANİ CAN ağlıyor,
- Görebilir miyim sonu gözlerin.
- Birlik İle
- Çeşmelerin sularından
- Göl yaparız birlik ile
- Derelerin sellerinden
- Nil yaparız birlik ile
- Bu ülkenin vatandaşı
- Hoş eyleriz bu teftişi
- Türkiye de dağı, taşı
- Gül yaparız birlik ile
- İnsanların temiz huyu
- Birbirinden olur iyi
- Ummani’nin küçük köyü
- İl yaparız birlik ile
- Güvercinler
- Çıkar uçarlar hava da
- İner konarlar yuva da
- Lisanları hoş dua da
- Güvercinler güvercinler
- Yüzleri var gülek gibi
- Dolaşırlar felek gibi
- Gökten inmiş felek gibi
- Güvercinler güvercinler
- Kanadını açıyorlar
- Neşe ile uçuyorlar
- Semalara geçiyorlar
- Güvercinler güvercinler
- Hiç bunlarda yoktur keder
- Tektir ilahiden kader
- Durur Hakka semah eder
- Güvercinler güvercinler
- Hak yolunda koşar bunlar
- Gönüllerden coşar bunlar
- Huzur ile yaşar bunlar
- Güvercinler güvercinler
- Bir birine inat etmez
- Bir birini yada atmaz
- Bir birinden uzak gitmez
- Güvercinler güvercinler
- Yaradanın işi bunlar
- Bir birinin eşi bunlar
- Yüce Mevla kuşu bunlar
- Güvercinler güvercinler
- Hak yolunda birleşirler
- Arslan gibi erleşirler
- Hoş ötüşür gürleşirler
- Güvercinler güvercinler
- Ummani de coşa geldi
- İlhamını Haktan aldı
- Beni derin aşka saldı
- Güvercinler güvercinler
- Bir Deyiş
- Benim yarim güzellerin güzeli
- Ben gönülden seviyorum ezeli
- Yaratılmaz yaratıyor alemi
- Benim yarim güzellerin güzeli
- Canlı cansız alemlerin biridir
- Ölümü yok ebediyen diridir
- Uzağı yok her varlıktan beridir
- Benim yarim güzellerin güzeli
- Der Ummani hikmetinden sorulmaz
- Kendi büyük asla göze görülmez
- Ölümsüzdür asla ölüp, dirilmez
- Benim yarim güzellerin güzeli
- Yalan Söz
- Aziz dostum dikkat eyle
- Yalan sözün seni bozar
- Her sözünü doğru söyle
- Yalan sözün beni bozar
- Olgun insan taban dövmez
- Arif olan kendin övmez
- Allah yalancıyı sevmez
- Yalan sözün dini bozar
- Der Ummani yanlış koşma
- Boş laf ile dağlar aşma
- Yürü doğru yoldan şaşma
- Yalan sözün yönü bozar
- Türkleriz
- Türklük kardeşliktir yoktur yadımız
- Düşmanın üstüne varan Türkleriz
- Tarihlere geçmiş yüce adımız
- Düşmanın canına vuran Türkleriz
- Hışma gelip yüce dağlar aşanda
- Zaferden zafere durmaz koşanda
- Allah Allah deyip hele coşanda
- Düşman ordusunu kıran Türkleriz
- Rabbimiz Allahtır, haktır dinimiz
- Dünyaya tanınmış şeref, şanımız
- Bu aziz vatana feda canımız
- Düşmanı yere seren Türkleriz
- Ey Ummani yoktur asla derdimiz
- Tunç siper olmuştur ön ve ardımız
- Yaşa Türk milleti, şanlı ordumuz
- Vatanı koruyan arslan Türkleriz
|
|
|
|